Tranh đá quý tặng đối tác nước ngoài nên chọn đề tài mang dấu Việt Nam như vịnh núi đá trên biển, phố cổ mái ngói, hoa sen, ruộng bậc thang; khổ nhỏ gọn và nhẹ để người nhận mang theo được; kèm một tờ giới thiệu song ngữ về đề tài, loại đá và cách bảo quản. Trước khi chọn, hỏi khéo về quy định quà tặng của công ty đối tác, và tính trước chuyện hành lý, hải quan nếu quà phải đi máy bay.
Tranh ghép đá là món quà có nhiều điểm cộng cho đối tác nước ngoài: làm thủ công, mang hình ảnh Việt Nam, bền, không hết hạn. Nhưng nó cũng có những điểm khó mà quà thông thường không có: nặng, có thể có kính, có khung gỗ, và đi qua những khác biệt văn hoá về đề tài, con số. Bài này gom những điều người làm tranh hay được hỏi khi doanh nghiệp đặt tranh tặng khách quốc tế.
Vì sao tranh đá hợp làm quà quốc tế, và khó ở đâu?
Đối tác nước ngoài thường nhận nhiều quà lưu niệm từ các chuyến công tác. Phần lớn là đồ ăn, đồ trang trí nhỏ, sản phẩm có logo. Một bức tranh ghép đá có hình ảnh Việt Nam nổi bật vì nó là đồ thủ công thật sự: người nhận có thể ghé sát nhìn từng mảnh đá được mài, từng đường ghép, và hiểu rằng đó là giờ công của người thợ.
Nhưng tranh đá đi xa thì gặp ba khó khăn. Thứ nhất là trọng lượng và độ dễ vỡ: tranh đá có kính, khung gỗ, mang lên máy bay vừa nặng vừa lo vỡ. Thứ hai là văn hoá: một đề tài rất đẹp với người Việt có thể mang nghĩa khác hoặc không gợi gì với người ở nơi khác. Thứ ba là quy định: nhiều tập đoàn có chính sách giới hạn giá trị quà tặng nhân viên được nhận, và nhiều nước có quy định kiểm dịch với đồ gỗ, đồ thủ công nhập vào.
Không khó khăn nào là lý do để bỏ ý tưởng. Chúng chỉ là những điều cần tính trước, để món quà tới tay người nhận nguyên vẹn, đúng ý, và không làm ai khó xử.
Phần dưới đi qua từng điều: đề tài, văn hoá, quy định, rồi đến chuyện mang đi.
Đề tài tranh đá mang dấu Việt Nam
Vịnh núi đá trên biển. Hình khối những đảo đá vôi nhấp nhô trên mặt nước gợi ngay vịnh Hạ Long, hình ảnh Việt Nam được nhiều khách quốc tế biết đến. Thạch anh, mã não xanh cho mặt nước rất hợp.
Phố cổ mái ngói, đèn lồng. Dãy nhà mái ngói, đèn lồng bên sông gợi phố cổ Hội An. Màu ấm, gần gũi, hợp với người đã từng ghé Việt Nam.
Hoa sen. Loài hoa gắn với hình ảnh Việt Nam, đồng thời mang ý thanh khiết trong nhiều nền văn hoá châu Á. Đề tài an toàn, trang nhã.
Ruộng bậc thang. Những đường cong ruộng lúa trên sườn núi là đề tài rất hợp với tranh ghép đá, vì mỗi tầng ruộng là một dải đá màu khác nhau.
Đồng quê, cánh cò, con trâu. Hình ảnh nông thôn Việt Nam bình yên, hợp với đối tác thích văn hoá truyền thống.
Thuyền buồm trên biển. Lời chúc hợp tác thuận lợi dễ hiểu với hầu hết nền văn hoá, không cần giải thích nhiều.
Phong cảnh nơi gặp gỡ. Một góc phong cảnh của thành phố nơi hai bên ký kết, gặp mặt, đặt làm riêng, trở thành kỷ niệm của chính mối quan hệ đó.
Logo hoặc biểu tượng hai bên. Có doanh nghiệp đặt tranh đá ghép logo của đối tác. Đẹp nếu làm tinh, nhưng nên hỏi bộ phận thương hiệu của đối tác về việc sử dụng logo trước.
Lưu ý văn hoá và quy định quà tặng
Hỏi về chính sách quà tặng. Nhiều tập đoàn quốc tế có quy định nội bộ giới hạn giá trị quà tặng nhân viên được nhận, có nơi yêu cầu khai báo. Quà quá đắt có thể khiến đối tác phải từ chối hoặc nộp lại cho công ty. Hỏi khéo qua đầu mối liên lạc trước khi chọn.
Chọn giá trị vừa phải, tinh xảo. Một bức tranh khổ nhỏ, đá đẹp, ghép tinh thường hợp với quà doanh nghiệp quốc tế hơn một bức lớn đắt tiền.
Tránh bộ bốn bức với đối tác một số nước Đông Á. Ở một số nước Đông Á, số bốn đồng âm với chữ tử nên được kiêng trong quà tặng. Tặng một, hai hoặc ba bức an toàn hơn.
Thận trọng với hình người, tượng thần. Với đối tác từ một số cộng đồng tôn giáo, phong cảnh, hoa lá, hoa văn thường an toàn hơn tranh có hình người, hình con vật hay biểu tượng tôn giáo.
Đề tài phong thuỷ cần giải thích. Mã đáo thành công hay cửu ngư rất có ý nghĩa với người Việt và người Hoa, nhưng đối tác phương Tây có thể không hiểu. Nếu chọn, tờ giới thiệu phải giải thích rõ.
Màu sắc theo văn hoá. Ý nghĩa màu sắc khác nhau giữa các nền văn hoá. Phong cảnh màu tự nhiên ít khi gây hiểu nhầm hơn những bức thiên về một màu biểu tượng.
Không tặng trong lúc đang đàm phán. Với nhiều doanh nghiệp, quà tặng trong lúc đang đàm phán hợp đồng có thể bị hiểu như gây áp lực. Thời điểm hợp lý là khi ký kết xong, khi chia tay sau chuyến thăm, hoặc dịp lễ.
Gói quà trang nhã, ít logo. Hộp gỗ hoặc hộp giấy cứng màu trung tính, lót vải. Logo người tặng nhỏ, kín đáo trên thiệp.
Chuẩn bị tranh đá để mang đi xa
Phần này dành cho tranh tặng trực tiếp khi đi công tác hoặc khi đối tác tự mang về nước.
- Chọn khổ mang theo được. Khổ nhỏ, vừa một túi xách tay hoặc một hộp gọn. Tranh đá nặng nên kích thước nhỏ cũng đã có trọng lượng đáng kể; hỏi nơi bán trọng lượng thực tế cả hộp.
- Cân nhắc bỏ kính hoặc dùng tấm mica. Kính thật dễ vỡ và nặng. Tranh không kính, hoặc dùng tấm mica trong nhẹ hơn và không vỡ, hợp với việc mang đi xa. Mica dễ xước hơn kính, cần lau nhẹ tay.
- Đóng hộp vừa khít, lót mềm. Hộp gỗ hoặc hộp cứng có lót xốp, vải, tranh nằm cố định không xê dịch, góc tranh có đệm bảo vệ.
- Soạn giấy giới thiệu song ngữ. Tiếng Việt và tiếng Anh, hoặc ngôn ngữ của đối tác: tên đề tài, ý nghĩa, các loại đá chính, làm thủ công tại Việt Nam, cách bảo quản như lau khô, tránh nắng.
- Giữ hoá đơn và mô tả hàng hoá. Hoá đơn và một dòng mô tả như tranh ghép đá thủ công mỹ nghệ giúp việc khai báo nếu hải quan hỏi.
- Hỏi hãng bay về hành lý. Kích thước, trọng lượng hành lý xách tay và ký gửi khác nhau theo hãng, hạng vé. Tranh đá nên mang xách tay nếu được; ký gửi thì cần đóng gói chống va chắc chắn.
- Kiểm tra quy định của nước đến. Một số nước kiểm dịch rất chặt với đồ gỗ, vật liệu tự nhiên. Khung gỗ chưa xử lý có thể bị giữ lại. Đối tác hoặc đại lý vận chuyển ở nước đó là người nên hỏi.
- Với tranh lớn, gửi qua đơn vị vận chuyển quốc tế. Thay vì mang theo, gửi thẳng tới văn phòng đối tác qua đơn vị chuyên hàng dễ vỡ, có bảo hiểm và hỗ trợ thủ tục.
Một mẹo nhỏ: chụp ảnh tranh trong hộp trước khi đóng, gửi cho đối tác kèm lời nhắn. Nếu chẳng may có hư hỏng trên đường, cả hai bên biết tình trạng ban đầu, và người tặng có thể nhờ xưởng sửa hoặc gửi lại.
Trao quà và chọn mẫu
Với đối tác quốc tế, khoảnh khắc trao quà thường ngắn và trang trọng. Đặt hộp lên bàn, mở nắp để đối tác thấy bức tranh, nói một hai câu về đề tài và vì sao chọn nó. Ví dụ: đây là vịnh biển mà anh chị nhắc tới trong bữa tối hôm qua, ghép từ thạch anh và mã não bằng tay. Một câu như vậy làm món quà có câu chuyện, và người nhận sẽ kể lại câu chuyện đó khi treo tranh ở văn phòng mình.
Đừng quên rằng đối tác có thể phải mang tranh qua nhiều chặng. Đóng nắp hộp lại sau khi xem, đưa kèm túi xách có quai chắc chắn, và nếu đối tác ở khách sạn, hỏi có muốn gửi thẳng tới khách sạn hay sân bay không.
Để chọn đề tài và khổ phù hợp ngân sách, có thể xem mẫu tranh đá quý và vật phẩm ở VatPham.com. Với số lượng nhiều, cùng một đề tài cho cả đoàn khách, nên đặt trước đủ thời gian để xưởng làm đồng đều và đóng hộp chuẩn chỉnh.
Cuối cùng, ghi nhớ món quà đã tặng ai, đề tài gì, năm nào. Lần gặp sau, một câu hỏi bức tranh vịnh biển còn treo ở văn phòng không là cách nối lại câu chuyện rất tự nhiên.
Câu hỏi thường gặp
Đề tài tranh đá nào hợp tặng người nước ngoài?
Những đề tài mang dấu Việt Nam như vịnh núi đá trên biển, phố cổ mái ngói, hoa sen, ruộng bậc thang, đồng quê thường được ưa. Chúng dễ hiểu, không cần giải thích phong thuỷ, và gợi nhớ chuyến đi.
Tặng tranh đá cho đối tác có vi phạm quy định quà tặng không?
Tuỳ chính sách của từng công ty đối tác. Nhiều tập đoàn giới hạn giá trị quà nhân viên được nhận; nên hỏi khéo qua đầu mối liên lạc và chọn quà giá trị vừa phải, tinh xảo.
Mang tranh đá lên máy bay có được không?
Thường được với tranh khổ nhỏ đóng hộp chắc chắn, nhưng phải theo quy định hành lý của hãng bay về kích thước, trọng lượng. Nên mang xách tay, bỏ kính hoặc dùng mica để nhẹ và không vỡ.
Khung gỗ tranh đá có bị giữ ở hải quan nước ngoài không?
Một số nước kiểm dịch chặt đồ gỗ và vật liệu tự nhiên. Nên hỏi đối tác hoặc đơn vị vận chuyển ở nước đến, giữ hoá đơn và mô tả hàng hoá để khai báo khi cần.
Có nên tặng tranh đá có logo công ty đối tác?
Có thể rất ấn tượng nếu làm tinh, nhưng nên xin phép bộ phận thương hiệu của đối tác trước khi dùng logo. Phong cảnh Việt Nam là lựa chọn an toàn hơn khi chưa hỏi được.
Giấy giới thiệu kèm tranh đá cho người nước ngoài nên ghi gì?
Tên đề tài, ý nghĩa, các loại đá chính, làm thủ công tại Việt Nam, và cách bảo quản như lau khô, tránh nắng thẳng. Viết bằng tiếng Anh hoặc ngôn ngữ của đối tác, kèm bản tiếng Việt.